Huwelijks- en partnerschapsvermogensrecht

10 belangrijke vragen over Huwelijks- en partnerschapsvermogensrecht

Wat houdt het toepassingsbereik van de rechten en verplichtingen van echtgenoten in?

In Titel 6 van Boek 1 BW staan verschillende rechten en verplichtingen opgenomen die echtgenoten ten opzichte van elkaar hebben. Deze verplichtingen gelden voor alle echtgenoten, ongeacht of zij huwelijkse voorwaarden hebben opgesteld of niet. Veel van de bepalingen in Titel 6 van Boek 1 BW zijn van dwingend recht. Er kan daarom niet bij huwelijkse voorwaarden van worden afgeweken.

Wat houden algemene rechten en verplichtingen van echtgenoten in?

Echtgenoten hebben ten opzichte van elkaar meerdere rechten en verplichtingen, zoals:
  • bieden van getrouwheid, hulp en bijstand;
  • verschaffen van het nodige (art. 1:81 BW);
  • verzorging en opvoeding van de tot het gezin behorende minderjarige kinderen en het dragen van de kosten van die verzorging en opvoeding (art. 1:82 BW);
  • verschaffen van inlichtingen over het door hen gevoerde bestuur en over de stand van hun goederen en schulden (art. 1:83 BW).

Wat houdt de draagplicht met betrekking tot schulden die al dan niet in de huwelijksgemeenschap vallen in?

Na ontbinding van de gemeenschap bepaalt de wet uitdrukkelijk dat indien de goederen van de ontbonden gemeenschap niet toereikend zijn om de schulden van de ontbonden gemeenschap te voldoen, de echtgenoten samen draagplichtig zijn voor deze schulden. De echtgenoten zijn verplicht deze schulden ieder voor een gelijk deel te dragen, tenzij uit de redelijkheid en billijkheid, mede in verband met de aard van de schulden, een andere draagplicht voortvloeit (art. 1:100 lid 2 BW).
  • Hogere cijfers + sneller leren
  • Niets twee keer studeren
  • 100% zeker alles onthouden
Ontdek Sailabus

Wat houdt de gemeenschap na ontbinding in?

Na ontbinding ontstaat er een bijzondere gemeenschap, te weten de ontbonden huwelijksgemeenschap (art. 3:189 lid 2 BW). Op deze bijzondere gemeenschap zijn de bepalingen van Titel 7 van Boek 3 BW van toepassing. De ontbonden huwelijksgemeenschap moet tussen de echtgenoten worden verdeeld.

Wat houdt de werking van huwelijkse voorwaarden tegenover derden in?

  • Bepalingen in de huwelijkse voorwaarden kunnen aan derden die er niet van op de hoogte zijn, worden tegengeworpen indien de bepalingen zijn ingeschreven in het openbaar huwelijksgoederenregister (art. 1:116 BW).
  • Tijdens het huwelijk gemaakte of gewijzigde huwelijkse voorwaarden hebben veertien dagen nadat zijn in het huwelijksgoederenregister zijn ingeschreven werking ten opzichte van derden (art. 1:120 lid 2 BW).

Wat houdt de inhoud van de huwelijkse voorwaarden in?

Bij het bepalen van de inhoud van de huwelijkse voorwaarden bestaat contractvrijheid, mits de voorwaarden niet strijden met:
  • dwingende wetsbepalingen;
  • de goede zeden;
  • de openbare orde.
Tevens geldt dat:
  • partijen niet kunnen bepalen dat een van hen tot een groter aandeel in de schulden zal zijn gehouden dan dat zijn aandeel in de goederen van de gemeenschap is;
  • partijen niet kunnen afwijken van de rechten die uit het ouderlijk gezag voortvloeien, noch van de rechten die de wet aan een langstlevende echtgenoot toekent (art. 1:121 BW).

Wat houden periodieke verrekenbedingen in?

Bij een periodiek verrekenbeding komen echtgenoten overeen om na afloop van een regelmatig terugkerende periode (bijvoorbeeld een jaar) de bespaarde inkomsten of vermogen (inkomen minus de kosten van de huishouding) te delen (art. 1:141 BW). In de praktijk blijkt het verrekenbeding veelvuldig niet te worden nageleefd.

Wat houdt de verjaring bij periodieke verrekening in?

In geval van een periodieke verrekening geldt dat, als er niet is verrekend over een bepaald tijdvak, de bevoegdheid tot verrekening in elk geval niet eerder dan drie jaar na het beëindigen van het huwelijk dan wel het inschrijven van de beschikking tot scheiding van tafel en bed, verjaart (art. 1:141 lid 6 BW).

Wat houdt de ontbinding en uitwinning in?

Toepassingsbereik (art. 3:189 BW)
Niet-ontbonden gemeenschappen (lid 1): De algemene regels van Titel 7 gelden niet voor:
  • Huwelijksgemeenschap / gemeenschap geregistreerd partnerschap
Wel toepasselijk (lid 2): De artikelen 3:190-194 + algemene bepalingen uit afdeling 1 gelden voor:
  • Nalatenschapsgemeenschap
  • Ontbonden gemeenschappen van bovengenoemde rechtsvormen
Beschikkingsbevoegdheid
Aandeel in individueel goed (art. 3:190 BW):
  • Hoofdregel: beschikking en uitwinning alleen mét toestemming andere deelgenoten
  • Uitzondering: pand/hypotheek kan zonder toestemming, maar verkoop pas bij toestemming of na verdeling
Aandeel in gehele gemeenschap (art. 3:191 BW):
  • Hoofdregel: vrije beschikkingsbevoegdheid, tenzij rechtsverhouding anders bepaalt
  • Bij beschikkingsbeperking: art. 3:168 lid 3-4 van overeenkomstige toepassing

Wat houden de vereffening en de verdeling van de gemeenschap in?

Verhaal en vereffening
Verhaal (art. 3:192 BW): Gemeenschapsschulden verhaalbaar op gemeenschapsgoederen
Vereffenaar (art. 3:193 BW):
  • Schuldeiser van gemeenschap kan rechter verzoeken vereffenaar te benoemen bij:
    • Verdeling vóór voldoening opeisbare schulden
    • Gevaar onvoldoende/late betaling
  • Ook schuldeiser van individuele deelgenoot kan dit bij ernstige benadeling
Verdeling (art. 3:194 BW)
  • Elke deelgenoot kan boedelbeschrijving vorderen
  • Sanctie: opzettelijk verzwijgen/zoek maken/verbergen van goederen → verbeuring aandeel aan andere deelgenoten

De vragen op deze pagina komen uit de samenvatting van het volgende studiemateriaal:

  • Een unieke studie- en oefentool
  • Nooit meer iets twee keer studeren
  • Haal de cijfers waar je op hoopt
  • 100% zeker alles onthouden
Onthoud sneller, leer beter. Wetenschappelijk bewezen.
Trustpilot-logo